Wrzos zwyczajny


Wrzos zwyczajny. Foto autor. Ustka, las, kwiecień 2009.
Zimozielona krzewinka osiągająca wysokość 30 - 80 cm. Pędy pokładające się, gęsto ulistnione. Liście równowąskie, łuskowate, naprzeciwległe, ustawione dachówkowato. Kwiaty drobne, fioletowe, tworzące na szczytach gałązek jednostronne groniaste kwiatostany. Po 4 płatki korony i działki kielicha, utrzymują się w stanie suchym jeszcze długo po przekwitnięciu. Pręcików 8, słupek 1. Owocem jest 4-klapowa torebka. Kwitnie od sierpnia do października. Rośnie na wrzosowiskach, torfowiskach wysokich, wydmach, w świetlistych i suchych borach sosnowych. Bardzo pospolity na całym niżu. W górach sięga do pietra alpejskiego. Roślina lecznicza, miododajna oraz ozdobna zbierana do suchych bukietów. 

Do celów leczniczych ścina się od sierpnia do września górne części rozkwitających gałązek wrzosu i suszy w suszarniach naturalnych w cieniu i przewiewie, rozłożone cienką warstwą. Po wysuszeniu osmykuje się kwiaty ręcznie, a następnie odsiewa zanieczyszczenia i gałązki na sitach. Otrzymuje się jako surowiec kwiat wrzosu - Flos Callunae, syn. - Flos Ericae.

Kwiat wrzosu zawiera około 7% garbników, flawonoidy (m.in. kwercetynę i mirycetynę oraz ich aglikony), glikozyd fenolowy arbutynę (0,3-0,4%), olejek eteryczny, alkaloid erykodynę, kwasy organiczne, jak fumarowy, związki polifenolowe, związek goryczowy i sole mineralne obfitujące w krzemionkę.

Przetwory z kwiatów wrzosu zwiększają ilość dobową wydalanego moczu, co przypisuje się flawonoidom. Działają też nieznacznie rozkurczowo, a ponadto przeciwbakteryjnie, ale tylko w przypadku alkalicznego odczynu moczu, ponieważ glikozyd arbutyna ulega wówczas hydrolizie, uwalniając pochodną fenolową, hydrochinon. Słabe własności przeciwbakteryjne mają także związki polifenolowe, zbliżone do garbników. Z kolei garbniki zawarte w surowcu hamują rozwój flory bakteryjnej w przewodzie pokarmowym i w niewielkim stopniu zmniejszają jego stan zapalny. Związek goryczowy zaś wzmaga wydzielanie soku żołądkowego, usprawnia procesy trawienia i poprawia łaknienie. Najlepsze wyniki osiąga się w mieszaninie z innymi, podobnie działającymi surowcami.

Przetwory z kwiatów wrzosu stosowane w zalecanych dawkach nie wywierają działania szkodliwego.

Wyciągi z wrzosu stosuje się najczęściej w stanach zapalnych dróg moczowych, a także pomocniczo w kamicy moczowej. Pożądane jest jednak doprowadzenie odczynu moczu do alkalicznego (pH 7,2-8,0). Napar z kwiatów wrzosu podaje się również w nieżycie żołądka i jelit, łagodnych biegunkach, bezsoczności i braku łaknienia.

Napar z kwiatów wrzosu: 1-1 1/2 łyżki kwiatów zalać w termosie 2 szklankami wody wrzącej, zamknąć i odstawić na 1 godz. Pić 1/3-1/2 szklanki 2-4 razy dziennie po posiłkach jako środek moczopędny i odkażający drogi moczowe lub na 30 min przed jedzeniem jako środek żołądkowy, regulujący trawienie.

Zioła o działaniu moczopędnym: zmieszać równe ilości kwiatów wrzosu, kwiatów chabru bławatka, kwiatów wiązówki, liści brzozy i ziela połonicznika. Zalać 2-3 łyżki mieszanki 3 szklankami wody ciepłej i pod przykryciem ogrzać do wrzenia (nie gotować). Odstawić na 15 min i przecedzić do termosu. Pić 3-4 razy dziennie 2/3-1 szklankę między posiłkami jako środek moczopędny i odkażający drogi moczowe, zwłaszcza pęcherz. Również w kamicy moczowej.

Zioła w kamicy moczowej: zmieszać po 50 g kwiatów wrzosu, kwiatów wiązówki i ziela rdestu ptasiego oraz po 25 g ziela uczepu trójlistkowego i liści mięty pieprzowej. Zalać 3 łyżki ziół 3 szklankami wody wrzącej i naparzać pod przykryciem 15-20 min. Odstawić na 15 min i przecedzić. Pić 2/3-1 szklankę 3 razy dziennie po jedzeniu w kamicy szczawianowej.

Zioła w zakażeniu dróg moczowych: zmieszać po 50 g kwiatów wrzosu i kwiatów nagietka oraz po 25 g kwiatów kasztanowca, korzenia omanu, ziela tymianku i kwiatów bzu czarnego. Wsypać 2 1/2 łyżki ziół do termosu i zalać 3 szklankami wody wrzącej. Po 1 godz. pić 2/3 szklanki 3-4 razy dziennie jako środek bakteriobójczy, przeciwzapalny, przeciwkrwotoczny i wzmacniający naczynia włosowate w ostrym i w przewlekłym infekcyjnym zapaleniu dróg moczowych oraz w nieżycie żołądka i jelit. 

Zioła w zapaleniu miedniczek nerkowych: zmieszać 100 g liści borówki brusznicy, po 50 g kwiatów wrzosu i ziela skrzypu oraz 20 g liści brzozy i liści orzecha włoskiego. Zalać 2 łyżki ziół 21/2 szklanki wody ciepłej i odstawić na 1 godz. do napęcznienia. Następnie gotować powoli pod przykryciem 3 min. Odstawić na 10 min i przecedzić. Pić 3-4 razy dziennie 1/2-2/3 szklanki między posiłkami.





Brak komentarzy:

Prześlij komentarz

Obserwuj przez e-mail

Formularz kontaktowy

Nazwa

E-mail *

Wiadomość *